For the best experience, open
https://m.satyaday.com
on your mobile browser.
Advertisement

Election Code Conduct: ચૂંટણી આચારસંહિતા શું છે? ક્યારે અને કઈ વસ્તુઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવશે; જાણો નિયમો અને શરતો

11:27 AM Mar 16, 2024 IST | Hemangi Gor - Satya Day Desk
election code conduct  ચૂંટણી આચારસંહિતા શું છે  ક્યારે અને કઈ વસ્તુઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવશે  જાણો નિયમો અને શરતો

Election Code Conduct: કેન્દ્ર સરકાર હોય કે રાજ્ય સરકારો, તમામ ચૂંટણીઓ આચારસંહિતાના દાયરામાં આવે છે. 2024ની લોકસભા ચૂંટણીની તારીખોની જાહેરાત પછી, આદર્શ આચાર સંહિતા અમલમાં આવશે, એટલે કે ચૂંટણી પંચની સૂચનાઓ જેનું દરેક પક્ષે ચૂંટણીના અંત સુધી પાલન કરવાનું રહેશે.

Advertisement

આજે લોકસભા ચૂંટણી 2024ની તારીખો જાહેર થવા જઈ રહી છે. બપોરે 3 વાગ્યે ચૂંટણી પ્રેસ કોન્ફરન્સ થશે જેમાં ચૂંટણીની તારીખો જાહેર કરવામાં આવશે. સમાચાર છે કે આ વખતે લોકસભાની ચૂંટણી સાતથી આઠ તબક્કામાં યોજાઈ શકે છે. લોકસભાની સાથે ઓડિશા, સિક્કિમ, અરુણાચલ પ્રદેશ અને આંધ્ર પ્રદેશની વિધાનસભા માટે પણ ચૂંટણી યોજાશે, તેથી આ ચૂંટણીઓની તારીખો પણ આજે જાહેર કરવામાં આવશે. ગત વખતે એપ્રિલ-મે મહિનામાં ચૂંટણી યોજાઈ હતી, આ વખતે પણ આ જ સમયગાળા દરમિયાન ચૂંટણી યોજાશે.
2024ની લોકસભા ચૂંટણીની તારીખોની જાહેરાત પછી, આદર્શ આચાર સંહિતા અમલમાં આવશે, જેનો અર્થ ચૂંટણી પંચની સૂચનાઓ છે જેનું પાલન ચૂંટણીના અંત સુધી દરેક ચૂંટણી લડનારા પક્ષોએ કરવાનું રહેશે. ચૂંટણીની તારીખો જાહેર થતાની સાથે જ ચૂંટણીની આચારસંહિતા પણ લાગુ થઈ જાય છે. કેન્દ્ર સરકાર હોય કે રાજ્ય સરકારો, તમામ ચૂંટણીઓ આચારસંહિતાના દાયરામાં આવે છે.
CHUTNI AACHAR SANHITA.1

આદર્શ આચાર સંહિતા શું છે?

જ્યારે પણ ચૂંટણી પંચ દ્વારા ચૂંટણીઓનું આયોજન કરવામાં આવે છે, ત્યારે મોડલ ઈલેક્શન કોડ પહેલેથી જ લાગુ કરવામાં આવે છે, જેની મદદથી ચૂંટણી સંપૂર્ણપણે નિષ્પક્ષ અને મુક્ત રીતે થઈ શકે છે. આ અંતર્ગત કેટલાક નિયમો નક્કી કરવામાં આવે છે, જેનું સંબંધિત રાજકીય પક્ષોએ ચૂંટણી પ્રક્રિયા દરમિયાન પાલન કરવાનું હોય છે. ચૂંટણીની તારીખની જાહેરાત સાથે ચૂંટણી આચારસંહિતા અમલમાં આવે છે અને ચૂંટણીના સમાપન સુધી ચાલુ રહે છે.

Advertisement

આચારસંહિતાનું પાલન ન થાય તો શું થશે?

જો કોઈપણ રાજકીય પક્ષ અથવા રાજકીય પક્ષના કોઈપણ ઉમેદવાર આદર્શ આચાર સંહિતાનું પાલન ન કરે તો તેની સામે ચૂંટણી પંચ દ્વારા કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, ઉમેદવારને ચૂંટણી લડવાથી પ્રતિબંધિત કરી શકાય છે. જો જરૂરી હોય તો ફોજદારી કેસ પણ નોંધી શકાય છે, જ્યારે નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવા પર જેલ પણ થઈ શકે છે.

રાજકીય બેઠકો સંબંધિત નિયમો:

  • પોલીસ અધિકારીઓને મીટિંગના સ્થળ અને સમય વિશે અગાઉથી માહિતી આપવી જોઈએ.
  • સૌપ્રથમ સભા સ્થળે લાઉડસ્પીકરનો ઉપયોગ કરવાની પરવાનગી મેળવો.
  • પક્ષો અથવા ઉમેદવારોએ અગાઉથી ખાતરી કરવી જોઈએ કે તેઓએ પસંદ કરેલ સ્થાન પર પ્રતિબંધ અમલમાં નથી.
  • સભાના આયોજકોએ વિક્ષેપ પાડનારાઓ સાથે વ્યવહાર કરવામાં પોલીસને મદદ કરવી જોઈએ.

શાસક પક્ષ માટે નિયમો:

  • પ્રવૃત્તિઓમાં ફરિયાદની કોઈ તક છોડશો નહીં.
  • મંત્રીઓએ સત્તાવાર પ્રવાસ દરમિયાન ચૂંટણી પ્રચારનું કામ ન કરવું જોઈએ.
  • આ કામ માટે સરકારી મશીનરી અને કર્મચારીઓનો ઉપયોગ કરશો નહીં.
  • સરકારી વિમાનો અને વાહનોનો ઉપયોગ પક્ષના હિતોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે થવો જોઈએ નહીં.
  • હેલિપેડ પર ઈજારો ન રાખો.
  • રેસ્ટ હાઉસ, પોસ્ટ બંગલો કે સરકારી રહેઠાણો પર કોઈ ઈજારો ન હોવો જોઈએ.
  • આ જગ્યાઓનો ઉપયોગ પ્રચાર કાર્યાલય માટે કરવામાં આવશે નહીં.
  • સરકારી નાણાં પર જાહેરાતો દ્વારા સિદ્ધિઓની ગણતરી કરવામાં આવશે નહીં.
  • મંત્રીઓ જ્યારે સર્કિટ હાઉસમાં રોકાશે ત્યારે તેમની સત્તાવાર મુલાકાતો પર ગાર્ડ તૈનાત કરવામાં આવશે.
  • કેબિનેટની બેઠક નહીં યોજે.
  • ટ્રાન્સફર અને પોસ્ટિંગના કિસ્સામાં કમિશનની પૂર્વ મંજૂરી જરૂરી છે.

CHUTNI AACHAR SANHITA.1

અધિકારીઓ માટે નિયમો:

  • સરકારી નોકરો કોઈપણ ઉમેદવારના ચૂંટણી, મતદાર કે કાઉન્ટિંગ એજન્ટ બની શકશે નહીં.
  • પ્રવાસ દરમિયાન મંત્રી ખાનગી નિવાસસ્થાને રોકાશે તો અધિકારીઓ દ્વારા બોલાવવા છતાં પણ તેઓ ત્યાં જશે નહીં.
  • ચૂંટણીના કામ માટે જતા મંત્રીઓની સાથે નહીં જાય.
  • જેમના માટે ફરજ લાદવામાં આવી છે તે સિવાય તેઓ કોઈપણ સભા કે અન્ય રાજકીય કાર્યક્રમમાં ભાગ લેશે નહીં.
  • રાજકીય પક્ષોને બેઠકો માટે જગ્યા આપતી વખતે કોઈ ભેદભાવ રાખવામાં આવશે નહીં.

સામાન્ય નિયમો:

  • કોઈપણ પક્ષે એવું કંઈ ન કરવું જોઈએ જેનાથી જ્ઞાતિઓ અને ધાર્મિક અથવા ભાષાકીય સમુદાયો વચ્ચે મતભેદ વધે અથવા નફરત ફેલાય.
  • રાજકીય પક્ષોની ટીકા માત્ર કાર્યક્રમો અને નીતિઓ સુધી સીમિત ન હોવી જોઈએ, ન તો અંગત પક્ષો સુધી.
  • ધાર્મિક સ્થળોનો ચૂંટણી પ્રચાર માટે પ્લેટફોર્મ તરીકે ઉપયોગ ન કરવો જોઈએ.
  • મત મેળવવા માટે ભ્રષ્ટાચારનો ઉપયોગ કરશો નહીં. જેમ કે લાંચ આપવી, મતદારોને હેરાન કરવા વગેરે.
  • તેમની પરવાનગી વિના કોઈની દિવાલ, યાર્ડ અથવા જમીનનો ઉપયોગ કરશો નહીં.
  • કોઈપણ પક્ષની સભા કે સરઘસમાં અવરોધ ન કરવો.
  • રાજકીય પક્ષો કોઈની ધાર્મિક અથવા જ્ઞાતિની લાગણીઓને ઠેસ પહોંચાડે તેવી કોઈ અપીલ જારી કરશે નહીં.

શોભાયાત્રા અંગેના નિયમો શું છે?

  • સરઘસનો સમય, શરૂઆતનું સ્થળ, રૂટ અને સમાપ્તિનો સમય નક્કી કરો અને પોલીસને જાણ કરો.
  • શોભાયાત્રાની વ્યવસ્થા એવી હોવી જોઈએ કે ટ્રાફિકને અસર ન થાય.
  • જો રાજકીય પક્ષો એક જ દિવસે અને તે જ રૂટ પરથી સરઘસ કાઢવાનો પ્રસ્તાવ મૂકે તો પહેલા સમયની ચર્ચા કરો.
  • રસ્તાની જમણી બાજુએથી શોભાયાત્રા કાઢવામાં આવે.
  • શોભાયાત્રામાં આવી વસ્તુઓનો ઉપયોગ ન કરો, જેનો ઉત્તેજના ની ક્ષણોમાં દુરુપયોગ થઈ શકે.

મતદાન દિવસ સંબંધિત નિયમો:

  • અધિકૃત કામદારોને બેજ અથવા ઓળખ કાર્ડ આપો.
  • મતદારોને આપવામાં આવેલી સ્લીપ સાદા કાગળ પર હોવી જોઈએ અને તેમાં કોઈ પણ ચિહ્ન, ઉમેદવાર અથવા પક્ષનું નામ ન હોવું જોઈએ.
  • મતદાનના દિવસે અને તેના 24 કલાક પહેલા કોઈને પણ દારૂનું વિતરણ ન કરવું જોઈએ.
  • મતદાન મથકની નજીક સ્થાપિત કેમ્પમાં ભીડ ન કરવી. શિબિરો સરળ હોવા જોઈએ.
  • મતદાનના દિવસે વાહન ચલાવવા માટે પરમિટ મેળવો.
Advertisement
Tags :
Election Code Conduct
Advertisement